GMworld

Müasir təhsil sistemində effektiv sinif idarəetməsi yalnız müəllimlərin qərarları ilə məhdudlaşmamalıdır. Şagirdlərin fikirlərinin dinlənilməsi və onların sinif mühitinə təsir etməsi, tədris prosesini daha interaktiv və məhsuldar edir. Bu məqsədlə “Rəy və Təkliflər Qutusu” tətbiq edilərək, şagirdlərə öz fikirlərini ifadə etmək imkanı yaradılır. Bu metod həm müəllimlər, həm də şagirdlər üçün faydalı bir ünsiyyət vasitəsidir.

“Rəy və təkliflər qutusu”nun faydaları nədir?

Rəy və təkliflər qutusu sinif idarəçiliyində şəffaflıq və effektiv ünsiyyəti təmin edən mühüm vasitələrdən biridir. Bu sistem şagirdlərə öz fikirlərini ifadə etmək imkanı yaradaraq, müəllimlər və şagirdlər arasında sağlam münasibətlərin formalaşmasına kömək edir:

1. Açıq Kommunikasiya

• Sinifdə demokratik mühitin formalaşmasına kömək edir.
• Şagirdlər fikirlərini sərbəst və çəkinmədən ifadə edə bilirlər.
• Müəllimlər şagirdlərin dərs prosesində nə hiss etdiklərini və hansı çətinliklərlə qarşılaşdıqlarını daha yaxşı başa düşə bilirlər.

2. Anonimlik İmkanı

• Şagirdlər istəsələr, adlarını qeyd etmədən rəy bildirə bilərlər.
• Utancaqlıq və qorxu hiss edən şagirdlər üçün öz fikirlərini rahat ifadə etməyə şərait yaradır.
• Hər bir şagirdin fikrinin bərabər səviyyədə dəyərləndirilməsinə imkan verir.
• Dərs zamanı açıq şəkildə ifadə edilə bilməyən fikirlərin və problemlərin aşkarlanmasına kömək edir.

3. Problemlərin Vaxtında Aşkarlanması

• Sinif daxilində mövcud çətinlikləri və narazılıqları erkən müəyyən etməyə kömək edir.
• Müəllimlər şagirdlərin dərs metodları, qaydalar və sosial münasibətlərlə bağlı problemlərini vaxtında aşkar edib həll edə bilirlər.
• Böyük problemlərə çevrilməmiş məsələlərin erkən həlli üçün fürsət yaradır.
• Şagirdlərin gizli narahatlıqlarını aşkar etməyə kömək edir və müəllimə operativ reaksiya vermə imkanı tanıyır.

4. Motivasiya və İştirakçılıq

• Şagirdlər öz təkliflərinin nəzərə alındığını gördükdə, özlərini dəyərli hiss edirlər.
• Onları dərs prosesində daha fəal iştirak etməyə həvəsləndirir.
• Dərslərə olan maraq və motivasiyanı artırır.
• Şagirdlər məktəbdə yalnız bilik alan deyil, həm də təhsil prosesinin bir hissəsi olduqlarını hiss edirlər.

5. Sinif İdarəetməsinin Təkmilləşdirilməsi

• Müəllimlər şagirdlərin ehtiyac və gözləntilərinə uyğun dərs metodlarını tənzimləyə bilirlər.
• Sinif qaydalarını hamı üçün daha uyğun və qəbul edilən bir formaya salmaq mümkündür.
• Dərs mühiti şagirdlər üçün daha rahat və məhsuldar hala gətirilir.
• Tədris prosesinin müasir tələblərə uyğunlaşdırılmasına kömək edir.

Rəy və Təkliflər Qutusunun Tətbiqi

1. Fiziki Rəy Qutusu

Sinif otağında asanlıqla əlçatan bir yerə (məsələn, müəllimin masasına yaxın və ya çıxış qapısına yaxın) xüsusi bir qutu yerləşdirilir. Qutunun üzərində “Rəy və Təkliflər Qutusu” yazısı olmalı və hər kəs üçün açıq olması təmin edilməlidir. Şagirdlər istədikləri vaxt bu qutuya öz fikirlərini və təkliflərini yazıb ata bilərlər. Həftədə və ya ayda bir dəfə müəllim qutudakı fikirləri analiz etməli və uyğun tədbirlər görməlidir.

Üstünlükləri:
✔ Anonimlik imkanı – Şagirdlər öz adlarını yazmadan fikir bildirə bilərlər.
✔ Təbii və sadə üsul – Kağız və qələm vasitəsilə istifadə edilə bilər.
✔ Təşviqedici effekt – Şagirdlər təkliflərinin nəzərə alınacağını bildikdə daha aktiv iştirak edirlər.

Çətinliklər:
❌ Bəzi şagirdlər fikirlərini açıq yazmaqdan çəkinə bilər.
❌ Səliqəsiz yazılar və qeyri-ciddi fikirlərin qutuya atılması mümkündür.

2. Rəqəmsal Platformalar

Google Forms, WhatsApp qrup sorğuları və ya məktəb portalında xüsusi geri bildirim bölməsi yaradılır. Şagirdlər bu platformalar vasitəsilə öz fikirlərini rahat və anonim şəkildə bildirə bilərlər. Geri bildirimlər avtomatik olaraq müəllimlər tərəfindən təhlil edilir və nəticələr məktəb iclaslarında nəzərə alınır. Sorğular mütəmadi olaraq yenilənməlidir ki, yeni fikirlər dəqiqliklə toplanılsın.

Üstünlükləri:
✔ Daha rahat və çevik üsuldur – Hər kəs öz smartfonu və ya kompüteri vasitəsilə daxil ola bilər.
✔ Anonim rəy toplama imkanı – Şagirdlər öz fikirlərini rahat şəkildə bildirə bilirlər.
✔ Müəllimlər üçün analiz imkanları – Rəqəmsal məlumatlar grafiklər və statistikalar vasitəsilə təhlil oluna bilər.

Çətinliklər:
❌ İnternet bağlantısı tələb olunur – Bəzi şagirdlər bu platformalara daxil olmaqda çətinlik çəkə bilər.
❌ Bütün şagirdlər texnologiyadan eyni səviyyədə istifadə etməyə bilər.

Nəticə etibarı ilə, rəy və təkliflər qutusunun uğurla işləməsi üçün düzgün tətbiq metodları seçilməlidir. Fiziki və rəqəmsal üsulların kombinasiyası bu prosesi daha effektiv edə bilər. Müəllimlər şagirdlərin fikirlərinə diqqət yetirdikdə, onlar təhsil prosesinin bir hissəsi olduqlarını hiss edir və dərslərə daha aktiv qoşulurlar. Bu sistem demokratik sinif mühitinin formalaşmasına və daha sağlam pedaqoji münasibətlərin qurulmasına xidmət edir.

GM